وضعیت نامناسب بازار شعر نوجوان

انتشار انبوهی از کتاب‌ها و مجموعه‌های شعری ضعیف و نامناسب، وضعیت کتاب کودک و نوجوان را در کشور ما آشفته کرده است و مخاطب برای پیدا کردن آثار مناسب در این بازار با سردرگمی روبرو می‌شود.

به گزارش کودک پرس ، روابط عمومی و امور بین‌الملل کانون، بیوک ملکی شاعر صاحب‌نام شعرهای نوجوان که روز ۷ اردیبهشت ۱۳۹۸ میهمان غرفه کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان در سی‌دومین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران بود در گفت‌وگویی وضعیت بازار نشر را در کشور نامناسب دانست و به‌ویژه درباره‌ی شعر نوجوان گفت: اگر شعر نوجوان به معنای واقعی‌اش شعر باشد و به خوبی به‌دست مخاطب شعر خوان برسد او از خواندن این شعر – بیشتر از شعر بزرگسال که شاید مفهموم آن را نفهمد – لذت می‌برد.

او ادامه داد: انبوهی از شعرهای در بازار کتاب ما در حقیقت شعر نوجوان نیست و تعداد شاعرانی که برای نوجوان شعر خوب ارایه کنند انگشت‌شمار است. می‌توانم بگویم شاید از هر ۱۰۰ عنوان شاید نتوانید ۵ عنوان مناسب که به درستی شعر نوجوان باشد پیدا کنید کتاب‌هایی سراینده شاعر باشد شعر را بشناسد با زبان آن با مخاطب حرف بزند این انبوه کارهای ضعیف خواننده را فراری می‌دهد و باعث ریزش مخاطب می‌شود در عین حال باعث می‌شود که شعرهای جدی هم در این بازار دیده نشود.

سراینده اشعار کتاب «باز با باران» به‌عنوان مثال گفت: شما یک نوجوان را به بخش کودک و نوجوان همین نمایشگاه کتاب بفرستید و از او بخواهید دو عنوان کتاب خوب پیدا کند چه‌قدر باید در بین این همه کتاب جست‌وجو کند؟ ضمن این‌که ممکن است شناخت کافی هم نداشته باشد.

این شاعر کتاب‌های نوجوان در ادامه به سفرهایش به استان‌های مختلف کشور و گفت‌وگوی رودررو با مخاطبان آثارش و تاثیر این نشست‌ها در فعالیت‌هایش اشاره کرد و با تقسیم‌بندی نوجوانان به سه دسته مختلف توضیح داد: برخی از نوجوانان کم سن‌و سال‌ترند و در عین حال مطالعه‌شان کمتر بود، این‌ها بخشی از شعرها را و لایه دوم شعر را نمی‌فهمیدند بخش دیگری که سن بیشتری داشتند و اهل مطالعه هم هستند می‌گفتند برخی از شعرهای نوجوان، کودکانه است و برای ما جذاب نیست آن‌ها به خواندن شعرهای شاعران بزرگسالی مانند سهراب سپهری، فریدون مشیری، فروغ فرخزاد، گروس عبدالملکیان و … روی آورده‌اند که من به آن‌ها گفتم شما حق دارید و شعر بزرگ‌سال را می‌فهمید و دیگر مخاطب اشعار ما نیستید.

ملکی گروه سوم مخاطبان را کسانی عنوان کرد که در بین این دو گروه قرار گرفته‌اند نوجوانانی که شعرها را به‌خوبی می‌فهمند و درباره‌ی آن بحث می‌کنند و البته گفت که مخاطب اصلی آثارش همین گروه از نوجوانان هستند.

سراینده شعرهای کتاب «بیا بگیر سیب را» درباره‌ی ذائقه‌های مخاطبان نوجوان شعر هم تصریح کرد: شاعر باید به‌روز باشد و مخاطبانش را بشناسد اما من خیلی با این حرف منتقدان که می‌گویند «اگر شعر عاشقانه نباشد نوجوانان آن را نمی‌خوانند» موافق نیستم به نظر من موضوع عاشقانه یک موضوع در کنار موضوع‌های دیگر است که باید به آن پرداخته شود. در نشست با بچه‌ها کمتر از آن‌ها شنیده‌ام در این‌باره حرف بزنند ما نباید بچه‌ها را صفر و صد ببینیم.

ملکی در پایان با بیان این که وضعیت نشر کتاب کودک و نوجوان در ایران وضعیت مناسبی نیست گفت: اکنون بیشتر ناشران حرفه‌ای دولتی در حقیقت تعطیل شده و تنها اسمی از آن‌ها باقی است و در عمل کاری انجام نمی‌دهند البته جایی مثل کانون که هنوز کار منتشر و آثارش را توزیع می‌کند و دارای مخاطب است استثناست.

منبع: روابط عمومی و امور بین‌الملل کانون